السيد محسن الأمين ( مترجم : على حجتى كرمانى )
109
سيره معصومان ( فارسي )
مؤلف سيرهء حلبيه گويد : پيغمبر بيست و هفت غزوه داشت اما به وقت شمارش بيست و هشت غزوه برشمرده است . اين غزوات عبارتاند از : ( 1 ) بواط ( 2 ) عشيره ( 3 ) سفوان ( 4 ) بدر كبرى ( 5 ) بنى سليم ( 6 ) بنى قينقاع ( 7 ) سويق ( 8 ) قرقرة الكدر ( 9 ) غطفان يا ذى امر ( 10 ) بحران الحجاز ( 11 ) احد ( 12 ) حمراء الاسد ( 13 ) بنى نضير ( 14 ) ذات الرقاع ( 15 ) بدر الآخرة يا بدر الموعد ( 16 ) دومة الجندل ( 17 ) بنى مصطلق يا مريسيع ( 18 ) خندق ( 19 ) بنى قريظه ( 20 ) بنى لحيان ( 21 ) حديبيه ( 22 ) ذى قرد ( 23 ) خيبر ( 24 ) وادى القرى ( 25 ) عمرهء قضا ( 26 ) فتح مكه ( 27 ) حنين و طائف ( 28 ) تبوك . برخى نيز غزوات را بيست و نه حساب كرده و در اول آنها غزوهء ودان را افزودهاند . اما مغازى نهگانه بنابر آنچه ابن سعد در طبقات آورده عبارتاند از : ( 1 ) بدر القتال ( 2 ) احد ( 3 ) مريسيع ( 4 ) خندق ( 5 ) قريظه ( 6 ) خيبر ( 7 ) فتح مكه ( 8 ) حنين ( 9 ) طائف . اينها غزواتى هستند كه ما بر آنها اجماع كردهايم و در برخى از روايات مورخان آمده است كه آن حضرت در بنى نضير و وادى القرى و غابه نيز جنگ كرده است . غزوهء ودّان يا ابواء ودان ( به فتح واو و تشديد دال ) ، قريهء جامعى از اعمال فرع بود . به اين غزوه ، غزوهء ابواء نيز گويند و اين دو ( ودان و ابواء ) در وادى الفرع نزديك همند و ميان آن دو شش ميل فاصله است . اين غزوه ، دوازده شب از ماه صفر گذشته و درست دوازده ماه گذشته از ورود پيغمبر ( ص ) به مدينه روى داد و نخستين غزوهاى بود كه پيغمبر ( ص ) شخصا و به همراه شصت سوار از مهاجران در آن شركت داشت . آن حضرت مىخواست كاروانى از قريش را بگيرد . اما به رويارويى با آنها موفق نشد و در راه با قبيلهء بنى ضمره ديدار كرد و ميان او و آنها پيمانى منعقد شد . پيغمبر ( ص ) به خاطر شركت در اين جنگ پانزده شب از مدينه دور بود . ابن سعد گويد : لواى پيغمبر ( ص ) در اين جنگ به دست حمزة بن عبد المطلب بود . اما شيخ مفيد در ارشاد به سند خود از ابو البخترى قرشى روايت كرده است كه پيامبر ( ص ) لوا را در غزوهء ودان به على بن ابى طالب سپرد و اين نخستين غزوهاى بود در اسلام كه در آن با پيغمبر ( ص ) لوا حمل مىشد . غزوه بواط بواط ( به ضم يا فتح باء و تخفيف واو ) يكى از كوههاى جهينه نزديك ينبع است . اين غزوه در ماه ربيع الاول و در آغاز سيزدهمين ماه هجرت پيامبر صورت گرفت . در اين جنگ پيغمبر ( ص ) با دويست تن از ياران خويش شركت جست تا بر كاروان قريش كه دويست و پنجاه شتر در آن بود و سرپرستى آن را امية بن خلف و صد نفر از قريش بر عهده داشتند ، حمله كند . اما ميان آنها جنگى روى نداد .